Rembrandts anatomische les: een groep in beweging
De anatomische les van Dr Nicolaes Tulp uit 1632 is te zien in zaal 9.

De anatomische les van Dr Nicolaes Tulp hangt in zaal 9. Rembrandt schilderde het grote groepsportret in 1632, kort nadat hij van Leiden naar Amsterdam was verhuisd. Het doek meet 169,5 bij 216,5 centimeter en draagt inventarisnummer 146.
De opdracht ontstond na een anatomische les die Nicolaes Tulp in januari 1632 gaf. Rembrandt was ongeveer 25 jaar oud. In Amsterdam werden zulke demonstraties al sinds 1555 door het chirurgijnsgilde georganiseerd, in Rembrandts tijd in de Waag.

Rembrandt maakte geen starre rij portretten. De chirurgijns kijken ieder ergens anders naar, terwijl Tulp de demonstratie leidt. Het grote contrast tussen licht en donker versterkt de beweging in de groep. Het schilderij vestigde Rembrandts naam als portrettist.
De ontleding vond plaats in de winter. De kou beperkte de onaangename geur tijdens de demonstratie.
Het schilderij kwam na bezit van het Amsterdamse chirurgijnsgilde en zijn weduwenfonds in 1828 in het Mauritshuis terecht. De Nederlandse Staat verwierf het toen voor 32.000 gulden.
Het Mauritshuis ligt aan Plein 29 in Den Haag. Het museum is maandag 13.00–18.00 uur en dinsdag tot en met zondag 10.00–18.00 uur; volwassenen betalen €21, jongeren tot en met achttien jaar hebben gratis toegang. Het museum raadt online reserveren aan vanwege mogelijke drukte.